Julian Kulski

pt, Lipiec 21, 2017
- Publikacje -

Pierwsza biografia Juliana Spitosława Kulskiego, osoby niezwykłej, wielce zasłużonej, ale nieznanej wcześniej szerszej publiczności i niesłusznie zapomnianej także w ostatnich dekadach, kiedy po 1989 roku przywraca się pamięci zbiorowej ważne dla Polski postaci XX wieku.

Postać Juliana Kulskiego pozostawała dotychczas w zapomnieniu. W PRL-u tolerowano Starzyńskiego, choć uważano go za reakcjonistę, o Julianie Kulskim nikt nie wspominał. Jednak tych dwóch ludzi, Starzyńskiego i Kulskiego, nie można rozdzielać. Łączyła ich przyjaźń oraz wspólna przeszłość legionowa, okres internowania w obozie w Beniaminowie, a potem wspólna praca.

Julian Spitosław Kulski był bohaterem czasu okupacji niemieckiej w latach ostatniej wojny.
Po aresztowaniu przez gestapo bohaterskiego prezydenta Warszawy Stefana Starzyńskiego, swojego przyjaciela jeszcze z czasów Legionów, znalazł się w bardzo trudnym położeniu. Jako urzędujący zastępca Starzyńskiego otrzymał od władz okupacyjnych rozkaz objęcia kierownictwa nad Zarządem Miejskim Warszawy, a więc całą cywilną administracją i infrastrukturą miasta. Odrzucenie propozycji mogło się dla niego skończyć tym, co spotkało Starzyńskiego. Przyjęcie jej oznaczało odium wśród społeczeństwa Warszawy, nieświadomego tajnej współpracy Kulskiego z władzami Polskiego Państwa Podziemnego. Na stanowisku zredukowanym przez hitlerowców do rangi komisarycznego burmistrza byłej stolicy podbitego państwa trwał Kulski nieprzerwanie od 28 października 1939 roku do pierwszych dni Powstania Warszawskiego w sierpniu 1944. Ryzykował życiem swoim i swoich bliskich przez długich pięć lat okupacji, będąc stale narażonym na niebezpieczeństwo ze strony władz niemieckich.

Podczas okupacji kierowana przez niego administracja miasta dawała schronienie tysiącom ludzi zatrudnionym faktycznie lub fikcyjnie, mogącym się legitymować dokumentami honorowanymi

przez władze okupacyjne, chroniącymi przed wywózką do obozu koncentracyjnego czy na roboty przymusowe do Rzeszy. Wśród nich byli dowódcy i żołnierze Armii Krajowej, członkowie podziemnych struktur cywilnych, ludzie kultury. Wśród tych, którym w ten sposób pomagano były setki Żydów, zakonspirowanych na tzw. aryjskich papierach, mogących się ukrywać po za gettem. Osobisty przykład prezydenta Kulskiego dodawał sił i otuchy urzędnikom wszystkich szczebli, wielokrotnie także zaangażowanym w „robotę podziemną”, mającym świadomość wagi zachowania w polskich rękach nawet minimalnych prerogatyw i kompetencji, dających możliwość dyskretnej niesubordynacji wobec reżimu władz niemieckich okupujących Warszawę.

Autorką książki jest Magdalena Stopa, historyk sztuki i dziennikarka. Autorka książek
o Warszawie i jej mieszkańcach.Laureatka Nagrody KLIO (2015-2016), Nagrody Literackiej m.st. Warszawy (2011)i dwóch dyplomów honorowych Towarzystwa Przyjaciół Warszawy za najlepsze publikacje roku(2009-2010 i 2010-2011) w dziedzinie varsavianów oraz Nagrody im. Witolda Hulewicza (2013).

22 czerwca 2017 w Centralnej Bibliotece Rolniczej w warszawie odbyła się premiera książki „Julian Kulski. Prezydent okupacyjnej walczącej Warszawy”. Gościem honorowym był Julian Eugeniusz Kulski, syn Prezydenta, żołnierz AK i uczestnik Powstania Warszawskiego, na stałe mieszkający w Stanach Zjednoczonych. Spotkanie prowadził Michał Karnowski, dziennikarz i publicysta „wSieci”.

Wyjaśniając kulisy podjęcia decyzji o objęciu zarządu komisarycznego przez ojca, Julian Eugeniusz Kulski wyjaśnił: „Po aresztowaniu Stefana Starzyńskiego pozostawało dwóch wiceprezydentów Warszawy. Jan Pohoski nie chciał się tego zadania podjąć, Niemcy zaproponowali Kulskiemu, który następnie skontaktował się z Radą Miasta, a potem z gen. Michałem Karaszewiczem-Tokarzewskim. Generał stał na czele Służby Zwycięstwu Polski, która była pierwszą organizacją konspiracyjną w okupowanej Polsce. Wiceprezydentowi Kulskiemu utkwiły w pamięci słowa Stefana Starzyńskiego o tym, że ratusz musi pozostać w rękach polskich. Dlatego uznał, że musi się zgodzić na niemiecką propozycję po to, aby kontynuować walkę podziemną. Większość mieszkańców Warszawy nie orientowała się w sprawach konspiracyjnych. Uważali, że pracował dla Niemców, tak jak reszta ratusza. To była okropna sytuacja, dla niego i dla całej rodziny”.

 

Patronami publikacji są: Fundacja Editions Spotkania, Archiwum Akt Nowych, Fundacja Kulskich, Miasto Stołeczne Warszawa

Publikacja jest dofinansowana przez Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Bezpośrednia relacja z premiery książki „Julian Kulski. Prezydent okupowanej walczącej Warszawy”

http://blogpress.pl/node/24126

Dodatkowe informacje na temat biografii Juliana Spitosława Kulskiego

http://www.polskieradio.pl/8/22/Artykul/1241870,Julian-Kulski-prezydent-na-trudne-czasy

http://wnet.fm/broadcast/poranek-wnet-placu-zbawiciela-warszawie-czwartek-22-czerwca/

https://www.flickr.com/photos/55306383@N03/sets/72157682606319194

http://warszawa.tvp.pl/32919888/prezydenci-okupowanej-stolicy

https://wpolityce.pl/historia/345028-premiera-ksiazki-julian-kulski-prezydent-okupowanej-walczacej-warszawy-juz-w-czwartek

http://www.polskieradio.pl/130/2762/Artykul/1786519,Julian-Spitoslaw-Kulski-%E2%80%93-zapomniany-bohater-Warszawy

http://wnet.fm/2017/06/26/powstaniec-syn-prezydenta-okupowanej-warszawy-nasza-wina-ze-usa-szanuja-polskich-rzadow-brakuje-lobbingu/

http://www.rdc.pl/podcast/polak-potrafi-julian-kulski-prezydent-okupowanej-warszawy/

 

4 lipca 2017 na Placu Teatralnym w Warszawie została odsłonięta tablica upamiętniająca Juliana Spitosława Kulskiego.

W uroczystości uczestniczyli: Minister Obrony Narodowej Antoni Macierewicz, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Jan Dziedziczak, ambasador RP w Stanach Zjednoczonych dr Piotr Wilczek oraz przedstawiciel ministra kultury i dziedzictwa narodowego dyr. Departamentu Dziedzictwa Kulturowego dr Piotr Szpanowski.

http://www.radiomaryja.pl/informacje/szef-mon-odslonil-tablice-poswiecona-julianowi-s-kulskiemu/

http://dzieje.pl/aktualnosci/szef-mon-odslonil-tablice-poswiecona-julianowi-s-kulskiemu

http://blogmedia24.pl/node/77985

https://www.wprost.pl/kraj/10063520/Upamietniono-Juliana-S-Kulskiego-Macierewicz-To-wielki-honor-i-wzruszenie.html

http://www.polska-zbrojna.pl/home/articleshow/23090?t=Odsloniecie-tablicy-Juliana-S-Kulskiego

http://wio.waw.pl/artykul/odslonieto-tablice/259541

Udostępnij:
Publikacje

Seria Powrót pisarzy

czw, Grudzień 14, 2017
Publikacje

Tadeusz Wittlin, W tawernie „Pod Białym Koniem”

śr, Grudzień 13, 2017
Publikacje

Józef Łobodowski, Rachunek sumienia

wt, Grudzień 12, 2017
Publikacje

Kajetan Morawski, Tamten brzeg

pon, Grudzień 11, 2017
Publikacje

Kapelan Armii Andersa

pt, Lipiec 21, 2017
Publikacje

Wspomnienia Carla Gustafa Mannerheima

pt, Lipiec 21, 2017
Publikacje

Polowania u Potockich. Łańcut i Antoniny

pon, Kwiecień 10, 2017
Publikacje

Wspomnienia z Kazachstanu

sob, Wrzesień 17, 2016
Publikacje

Wierni przysiędze. Dramat żołnierzy Armii Andersa

pon, Marzec 21, 2016
Publikacje

Karol Kurpiński i romantyczna Europa

nie, Luty 7, 2016